Andronicus - pierwszy rzymski poeta

     Lucius Livius Andronicus (ok. 284 - ok. 204 p.n.e.) , mimo iż był Grekiem stał się pierwszym rzymskim poetą. W 272 p.n.e. w Tarencie dostał się do niewoli i został, wraz z pozostałymi jeńcami, sprowadzony do Rzymu. Wyzwolony przez swego pana, Lucjusza Liwiusza Salinatora, założył szkołę dla dzieci nobilów rzymskich. Uczył w niej języka greckiego i łacińskiego, posługując się lekturą klasycznych autorów greckich. Dla potrzeb tej szkoły przetłumaczył na łacinę Odyseję Homera. Virum mihi, Camena, insece versutum (Męża mi śladem, Muzo, wędruj obrotnego) brzmi inwokacja Odysei w przekładzie Liwiusza Andronika. Jest to pierwszy znany przekład w literaturze europejskiej.

     Pomiędzy 15 a 18 wrezśnia 240 p.n.e., z okazji zakończenia I Wojny Punickiej i zorganizowania z tego tytułu wielkich Ludi Romani, na improwizowanej scenie wystawił komedię grecką w przekładzie łacińskim, sięgającą tradycji komedii attyckiej nowej i z tą datą wiąże się moment powstania literatury rzymskiej. Było to Gladiolus (mieczyk), w którym pokazał typową dla komedii postać żołnierza-samochwała.

     Znane tytuły prac Andronika komedie: Ludius, Verpus; tragedie: Achilles, Aegisthus, Aiax mastigophorus, Equos Troianus, Hermiona, Danae, Andromeda, Ino. Dokonał przekładów głównie sztuk Sofoklesa i Eurypidesa.

     Liwiusz jako pierwszy miał napisać carmen saeculare (pieśń stuletnia), około roku 207 p.n.e., na ludi saeculares (uroczysty festiwal religijny, podczas którego składano ofiary dla bogów ? opiekunów Rzymu). Napisał też parthenion - pieśń religijną ku czci Junony (Juno Regina), przeznaczoną do śpiewania przez 27 dziewic podczas uroczystej procesji błagalnej w intencji odwrócenia od Rzymu groźby ze strony Hannibala (czasy II Wojny Punickiej, prawdopodobnie ok. 204 p.n.e.).

     Zasługą Liwiusza Andronika jest stworzenie pierwocin rzymskiego języka poetyckiego w zakresie epopei, liryki i dramatu.